Mieszkanie w tym samym lokalu z drugim rodzicem dziecka uniemożliwia rozliczenie podatku dochodowego na zasadach przewidzianych dla osób samotnie wychowujących dzieci - uznał Dyrektor KIS.

Matka małoletnich dzieci po wyroku rozwodowym wciąż mieszka z byłym mężem w jednym mieszkaniu (mężczyzna zajmuje w nim jeden pokój). Ta sytuacja ma charakter przejściowy, ponieważ między byłymi małżonkami nadal toczy się postępowanie sądowe dotyczące podziału wspólnego majątku. Podatniczka i jej były mąż prowadzą oddzielne gospodarstwa domowe, robią oddzielnie zakupy oraz oddzielnie przygotowują posiłki. Pomimo zamieszkiwania pod tym samym adresem, ich kontakty odbywają się przez wiadomości SMS lub aplikacje.

Na podstawie wyroku sądu wspólne dzieci byłych małżonków pozostają pod opieką matki, natomiast na ich ojca został nałożony obowiązek alimentacyjny. Ojciec dzieci ma też ustalone przez sąd kontakty z dziećmi w określonych dniach (jeden wieczór w tygodniu, dwa weekendy w miesiącu, wskazane tygodnie wakacji i ferii, wskazane dni świąteczne) - i z tych obowiązków się wywiązuje.

Podatniczka jest zdania, że ponieważ:

  • jest osobą rozwiedzioną,
  • faktycznie samodzielnie zajmuje się codziennym wychowaniem dzieci, zaś ich ojciec, poza wyznaczonym przez sąd dniami, nie sprawuje nad nimi opieki,
  • nie prowadzi z byłym mężem rozmów mających na celu wspólne podjęcie decyzji o wychowaniu dzieci, tylko podejmuje te decyzje sama i jedynie informuje go o nich,
  • mimo mieszkania z byłym mężem pod jednym adresem nie prowadzi z nim wspólnego gospodarstwa domowego,

przysługuje jej prawo do skorzystania z preferencyjnego sposobu rozliczania podatku dochodowego przewidzianego dla osób samotnie wychowujących dzieci. Aby uzyskać potwierdzenie swojego stanowiska, kobieta wystąpiła o indywidualną interpretację.

Najlepszy i najprostszy sposób na PIT - Program e-pity®
Nie musisz znać się na PIT'ach i zmianach podatkowych. Oblicz wygodnie wysokość Twojego podatku PIT kompleksowo razem z wszystkimi ulgami, odliczeniami i kwotą wolną od podatku. Zadbaj o najwyższy i najszybszy zwrot podatku z PIT do 45 dni.
Po prostu oblicz Twój e-PIT w Programie e-pity 2025 i wyślij PIT online

Rodzice prowadzą wspólne z dziećmi gospodarstwo domowe

Dyrektor KIS podkreślił w interpretacji, że przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wymieniają enumeratywnie osoby, którym przysługuje status osób samotnie wychowujących dzieci. Te przepisy odwołują się zarówno do statusu cywilnoprawnego osoby wychowującej dzieci (panna, kawaler, wdowa, wdowiec, rozwódka, rozwodnik), jak i do tego, że taka osoba musi faktycznie wychowywać dzieci samotnie. Ustawa o PIT nie definiuje samotnego wychowywania ani nie odsyła w tym zakresie do odrębnych regulacji. Aby ustalić znaczenie tego pojęcia należy więc w pierwszej kolejności odwołać się do językowych reguł interpretacyjnych. Zgodnie z nimi przez samotne wychowywanie, o którym mowa w art. 6 ust. 4c ustawy o PIT, należy rozumieć wychowywanie w pojedynkę, a więc bez udziału drugiego rodzica w procesie wychowawczym dziecka.

Następnie Dyrektor KIS powołał się pogląd wyrażony w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, zgodnie z którym wspólne wychowywanie należy rozumieć z uwzględnieniem faktycznego wspólnego zamieszkiwania. Wspólne wychowanie dotyczy sytuacji, w której rodzice dzieci, bez względu na stan cywilny, mieszkają razem (co do zasady w jednym miejscu), to jest prowadzą wspólnie z dziećmi gospodarstwo domowe (z możliwością porozumiewania się rodziców), zapewniając dzieciom „jeden dom”. Na tej podstawie rozstrzygnął, że, mimo dużego zaangażowania matki w proces wychowywania dzieci, nie sposób uznać, że w jej przypadku zostały spełnione wszystkie warunki wymagane do rozliczenia podatku za lata 2024-2025 jako osoba samotnie wychowująca dzieci, ponieważ w tym okresie:

  • ojciec dzieci posiadał i wykonywał władzę rodzicielską wobec małoletnich,
  • z lokalu mieszkalnego zamieszkiwanego przez wnioskodawczynię i jej byłego męża nie zostały wyodrębnione dwa osobne domostwa z odrębnymi wejściami i odrębnymi pomieszczeniami, które byłyby przeznaczone do użytku tylko jednego z rodziców,
  • brak podziału mieszkania na dwa odrębne domostwa umożliwiał każdemu z rodziców kontakt z dziećmi w okresach opieki przypadających na drugiego rodzica,
  • ojciec dzieci korzystał ze wspólnych pomieszczeń domu, takich jak kuchnia i salon, i miał kontakt z dziećmi poza wyznaczonymi przez sąd dniami.

Bez znaczenia dla rozstrzygnięcia tej sprawy jest natomiast fakt, że wnioskodawczyni prowadzi częściowo odrębne gospodarstwo domowe z ojcem dzieci, gdyż nie przesądza to o samotnym wychowaniu. Podobnie o samotnym wychowywaniu nie może przesądzać fakt mniejszego zaangażowania w ten proces jednego z rodziców dziecka. W konsekwencji Dyrektor KIS ocenił, że w ramach wspólnego zamieszkiwania byli małżonkowie wychowują dzieci w tym samym miejscu i czasie (choć z różnym zaangażowaniem), organizując im „jeden dom”. Dlatego wnioskodawczyni nie przysługuje prawo do rozliczenia podatku dochodowego za lata 2024-2025 jako rodzic samotnie wychowujący dziecko na zasadach określonych w art. 6 ust. 4d ustawy o PIT.

Mimo rozwodu jest nadal żoną, nie rozliczy korzystniej podatku

Źródło: indywidualna interpretacja 0115-KDIT2.4011.244.2026.2.DT z 22 maja 2026 r.

Pozostałe wiadomości z roku: 2026

Piotr Ceregra

autor: Piotr Ceregra

Redaktor serwisów e-pity.pl i jpk.info.pl. Dba o to, by treści prezentowane w tych serwisach były nie tylko wartościowe i ciekawe, ale także poprawne językowo.

więcej artykułów autora

tytuł artykułu: Zamieszkiwanie z ojcem dziecka wyklucza samotne wychowywanie

Wspieramy OPP