Nieodpłatne zniesienie współwłasności podlega opodatkowaniu podatkiem od spadków i darowizn. Przewidziano jednak zwolnienie z podatku dla nabywców z pierwszej grupy podatkowej - przypomniał Dyrektor KIS.

Podatnik wraz z żoną na zasadach wspólności małżeńskiej byli właścicielami części nieruchomości zabudowanej domem. W pozostałej części jej własność należała do teścia i teściowej podatnika (również na zasadach wspólności ustawowej). Po śmierci teścia jego udział odziedziczyły po połowie żona i teściowa podatnika. Następnie współwłaściciele zdecydowali o zniesieniu współwłasności, a Sąd Rejonowy przyznał nieruchomość na własność, bez spłat i dopłat, podatnikowi i jego żonie na zasadzie małżeńskiej majątkowej wspólności ustawowej.

Podatnik wystąpił o indywidualną interpretację, aby dowiedzieć się o konsekwencje w podatku od spadków i darowizn oraz w podatku od czynności cywilnoprawnych. Mężczyzna jest zdania, że organ podatkowy nie może zobowiązać go do zapłacenia podatku z tytułu darowizny, ponieważ nie nabył udziału od teściowej w drodze darowizny, tylko poprzez zniesienie współwłasności. We wniosku podkreślił, że nie składał deklaracji SD-Z2, ponieważ w jego ocenie opisana czynność nie była darowizną. Podatnik wskazał też, że jego zdaniem ta czynność nie podlega również podatkowi od czynności cywilnoprawnych.

Najlepszy i najprostszy sposób na PIT - Program e-pity®
Nie musisz znać się na PIT'ach i zmianach podatkowych. Oblicz wygodnie wysokość Twojego podatku PIT kompleksowo razem z wszystkimi ulgami, odliczeniami i kwotą wolną od podatku. Zadbaj o najwyższy i najszybszy zwrot podatku z PIT do 45 dni.
Po prostu oblicz Twój e-PIT w Programie e-pity 2025 i wyślij PIT online

Brak spłat i dopłat zwalnia z podatku od czynności cywilnoprawnych

Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej w interpretacji potwierdził, że podatnik faktycznie nie otrzymał darowizny. Miało natomiast miejsce nieodpłatne zniesienie współwłasności, które - co do zasady - również podlega opodatkowaniu podatkiem od spadków i darowizn. Wynika to z treści z art. 1 ust. 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn. Z kolei, zgodnie z art. 7 ust. 6 tej ustawy, podstawę opodatkowania przy nabyciu w drodze nieodpłatnego zniesienia współwłasności stanowi wartość rzeczy lub praw majątkowych w części przekraczającej wartość udziału we współwłasności, który przed jej zniesieniem przysługiwał nabywcy.

W opisanej we wniosku sytuacji w wyniku sądowego nieodpłatnego zniesienia współwłasności podatnik nabył do majątku wspólnego (swojego i żony) udział, który wcześniej przysługiwał jego teściowej oraz udział, który wcześniej był osobistym majątkiem jego żony. Doszło więc do nabycia przez wnioskodawcę w drodze zniesienia współwłasności udziału o wartości przekraczającej posiadany przez niego dotychczas udział we współwłasności, a więc powstał po jego stronie obowiązek podatkowy w podatku od spadków i darowizn. Jak jednak przypomniał Dyrektor KIS, nabycie w drodze nieodpłatnego zniesienia współwłasności od osób wymienionych w I grupie podatkowej jest zwolnione z opodatkowania na podstawie art. 4 ust. 1 pkt 15 ustawy o podatku od spadków i darowizn. Do tej grupy osób zaliczają się zarówno żona, jak i teściowa. Dlatego wnioskodawca nie ma obowiązku składania zeznania o nabyciu rzeczy lub praw majątkowych SD-3.

Z kolei w ustawie o podatku od czynności cywilnoprawnych enumeratywnie określono czynności podlegające opodatkowaniu tym podatkiem. Jeżeli dana czynność nie została wymieniona w ustawowym katalogu, to nie podlega opodatkowaniu tym podatkiem, nawet jeżeli wywołuje skutki gospodarcze takie same lub podobne do czynności wymienionych w katalogu. Wśród czynności opodatkowanych ustawodawca wymienił wprawdzie umowy o zniesienie współwłasności, ale wyłącznie w części dotyczącej spłat lub dopłat. Tymczasem w sytuacji opisanej we wniosku Sąd nie zobowiązał nikogo do spłat ani dopłat pieniężnych pomiędzy współwłaścicielami. Taka czynność, jako niewymieniona w ustawowym katalogu, nie podlega więc opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych.

Spłata za zniesienie współwłasności nieruchomości jest opodatkowanym przychodem

Źródło: indywidualne interpretacje: 0111-KDIB2-3.4015.451.2025.2.MD z 2 marca 2026 r., 0111-KDIB2-3.4014.718.2025.2.MD z 2 marca 2026 r.

Pozostałe wiadomości z roku: 2026

Piotr Ceregra

autor: Piotr Ceregra

Redaktor serwisów e-pity.pl i jpk.info.pl. Dba o to, by treści prezentowane w tych serwisach były nie tylko wartościowe i ciekawe, ale także poprawne językowo.

więcej artykułów autora

tytuł artykułu: Nie było darowizny, tylko inna czynność podlegająca opodatkowaniu

Wspieramy OPP
Fundacja Dzieciom z Uposledzeniem Umysłowym ”Agnieszka”
Fundacja ”Dom Nadziei”
Stowarzyszenie na Rzecz Dzieci ze Złożoną Niepełnosprawnością”Potrafie więcej”
Fundacja ”Dr Clown”
Fundacja Dzieciom POMAGAJ
Stowarzyszenie na TAK
Fundacja Promyk Słońca
Stowarzyszenie Amazonek Stokrotka
Stowarzyszeniem  pomocy osobom niepełnosprawnym „Bez Barier”
Diecezjalna Fundacja Obrony Życia w Opolu
Fundacja Serce Dziecka im. Diny Radziwiłłowej
Stowarzyszenie Rodzin ”Zdrowie Psychiczne”
Stowarzyszenie Na Rzecz Rozwoju Psychiatrii i Opieki Środowiskowej
Towarzystwo Przyjaciół Dzieci  ”Helenów”
Koło Polskiego Stowarzyszenia na rzecz osób z upośledzeniem umysłowym w Gorzowie Wlkp.
Fundacja Służby Rodzinie ”Nadzieja”