Nieodpłatne zniesienie współwłasności podlega opodatkowaniu podatkiem od spadków i darowizn. Przewidziano jednak zwolnienie z podatku dla nabywców z pierwszej grupy podatkowej - przypomniał Dyrektor KIS.

Podatnik wraz z żoną na zasadach wspólności małżeńskiej byli właścicielami części nieruchomości zabudowanej domem. W pozostałej części jej własność należała do teścia i teściowej podatnika (również na zasadach wspólności ustawowej). Po śmierci teścia jego udział odziedziczyły po połowie żona i teściowa podatnika. Następnie współwłaściciele zdecydowali o zniesieniu współwłasności, a Sąd Rejonowy przyznał nieruchomość na własność, bez spłat i dopłat, podatnikowi i jego żonie na zasadzie małżeńskiej majątkowej wspólności ustawowej.

Podatnik wystąpił o indywidualną interpretację, aby dowiedzieć się o konsekwencje w podatku od spadków i darowizn oraz w podatku od czynności cywilnoprawnych. Mężczyzna jest zdania, że organ podatkowy nie może zobowiązać go do zapłacenia podatku z tytułu darowizny, ponieważ nie nabył udziału od teściowej w drodze darowizny, tylko poprzez zniesienie współwłasności. We wniosku podkreślił, że nie składał deklaracji SD-Z2, ponieważ w jego ocenie opisana czynność nie była darowizną. Podatnik wskazał też, że jego zdaniem ta czynność nie podlega również podatkowi od czynności cywilnoprawnych.

Najlepszy i najprostszy sposób na PIT - Program e-pity®
Nie musisz znać się na PIT'ach i zmianach podatkowych. Oblicz wygodnie wysokość Twojego podatku PIT kompleksowo razem z wszystkimi ulgami, odliczeniami i kwotą wolną od podatku. Zadbaj o najwyższy i najszybszy zwrot podatku z PIT do 45 dni.
Po prostu oblicz Twój e-PIT w Programie e-pity 2025 i wyślij PIT online

Brak spłat i dopłat zwalnia z podatku od czynności cywilnoprawnych

Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej w interpretacji potwierdził, że podatnik faktycznie nie otrzymał darowizny. Miało natomiast miejsce nieodpłatne zniesienie współwłasności, które - co do zasady - również podlega opodatkowaniu podatkiem od spadków i darowizn. Wynika to z treści z art. 1 ust. 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn. Z kolei, zgodnie z art. 7 ust. 6 tej ustawy, podstawę opodatkowania przy nabyciu w drodze nieodpłatnego zniesienia współwłasności stanowi wartość rzeczy lub praw majątkowych w części przekraczającej wartość udziału we współwłasności, który przed jej zniesieniem przysługiwał nabywcy.

W opisanej we wniosku sytuacji w wyniku sądowego nieodpłatnego zniesienia współwłasności podatnik nabył do majątku wspólnego (swojego i żony) udział, który wcześniej przysługiwał jego teściowej oraz udział, który wcześniej był osobistym majątkiem jego żony. Doszło więc do nabycia przez wnioskodawcę w drodze zniesienia współwłasności udziału o wartości przekraczającej posiadany przez niego dotychczas udział we współwłasności, a więc powstał po jego stronie obowiązek podatkowy w podatku od spadków i darowizn. Jak jednak przypomniał Dyrektor KIS, nabycie w drodze nieodpłatnego zniesienia współwłasności od osób wymienionych w I grupie podatkowej jest zwolnione z opodatkowania na podstawie art. 4 ust. 1 pkt 15 ustawy o podatku od spadków i darowizn. Do tej grupy osób zaliczają się zarówno żona, jak i teściowa. Dlatego wnioskodawca nie ma obowiązku składania zeznania o nabyciu rzeczy lub praw majątkowych SD-3.

Z kolei w ustawie o podatku od czynności cywilnoprawnych enumeratywnie określono czynności podlegające opodatkowaniu tym podatkiem. Jeżeli dana czynność nie została wymieniona w ustawowym katalogu, to nie podlega opodatkowaniu tym podatkiem, nawet jeżeli wywołuje skutki gospodarcze takie same lub podobne do czynności wymienionych w katalogu. Wśród czynności opodatkowanych ustawodawca wymienił wprawdzie umowy o zniesienie współwłasności, ale wyłącznie w części dotyczącej spłat lub dopłat. Tymczasem w sytuacji opisanej we wniosku Sąd nie zobowiązał nikogo do spłat ani dopłat pieniężnych pomiędzy współwłaścicielami. Taka czynność, jako niewymieniona w ustawowym katalogu, nie podlega więc opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych.

Spłata za zniesienie współwłasności nieruchomości jest opodatkowanym przychodem

Źródło: indywidualne interpretacje: 0111-KDIB2-3.4015.451.2025.2.MD z 2 marca 2026 r., 0111-KDIB2-3.4014.718.2025.2.MD z 2 marca 2026 r.

Pozostałe wiadomości z roku: 2026

Piotr Ceregra

autor: Piotr Ceregra

Redaktor serwisów e-pity.pl i jpk.info.pl. Dba o to, by treści prezentowane w tych serwisach były nie tylko wartościowe i ciekawe, ale także poprawne językowo.

więcej artykułów autora

tytuł artykułu: Nie było darowizny, tylko inna czynność podlegająca opodatkowaniu

Wspieramy OPP